De grammaticis et rhetoribus in Vniversitate studiorum Valentina

His diebus traditur in Facultate Valentina disciplina cui nomen est “Prolegomena in Philologiam Latinam” atque Latine, ut moris semper fuit et saepius fit in dies, agitur in scholis de primo grammatico, de primo rhetore, de commentariis in Plautum et Vergilium, de Donato, de Servio… Ecce habetis, discipuli aut lectores benevoli, DOCUMENTUM quod, multis additis, monstravi in prima schola. Quis enim fuit primus ‘grammaticus’, quomodo floruerunt grammaticae studia in urbe? Suetonium legimus haec scribentem: “Primus igitur, quantum opinamur, studium grammaticae in urbem intulit Crates Mallotes, Aristarchi aequalis, qui missus ad senatum ab Attalo rege inter secundum ac tertium Punicum bellum sub ipsam Ennii mortem, cum regione Palatii prolapsus in cloacae foramen crus fregisset, per omne legationis simul et valitudinis tempus plurimas acroasis subinde fecit assidueque disseruit, ac nostris exemplo fuit ad imitandum”. Vtut est… non omnes laudabant grammaticam illam Alexandrinam… quod nisi credideris, Senecam ipsum leges dicentemGraecorum iste morbus fuit quaerere quem numerum Vlixes remigum habuisset, prior scripta esset Ilias an Odyssia, praeterea an eiusdem esset auctoris, alia deinceps huius notae, quae sive contineas nihil tacitam conscientiam iuvant, sive proferas non doctior videaris, sed molestior”. Sed quando, quando, cur homines docti se toti dederunt grammaticae? Multae causae proferri possunt multaque exempla afferri. Iuvat quidem legere sententiam optimi Philologi Vallaurii, qui saeculo XIX Latine scripsit de litteris Latinis (ecce ligamen, pagina 187): “Hoc enim plerumque fieri videmus, ut inclinatis iam litteris atque in deterius vergentibus, ii prae ceteris in honore habeantur, qui relicto rerum pondere ac nitore, in tradendis praeceptis, in perpendendis syllabis, in quodam inani circa voces studio, in frigida demum et morosa eruditione consenescunt. Vnde tamen factum est, ut grammatici, quorum est linguas sartas tectas servare, Latinum sermonem a barbarie, quantum fieri poterat, vindicarent”. Quid autem evenerit medio aevo, videbimus proximis in scholis!

 

 

Publicado en General | Deja un comentario

Thesis doctoralis de methodis didascalicis Pompaeloni habita

Heri in Vniversitate Studiorum Navarrensi, Pompaeloni, quae urbs ad Septentriones Hispaniae spectat, fuit mihi honori numerari inter iudices theseos, cui index erat “Fondamenti teorici e storici dell’ applicazione del metodo induttivo-contestuale all’insegnamento della lingua latina”. Federicus Pirrone, mane candidatus, vesperi iam doctor academicus, quamquam tantum Italice opus exaraverat, defendit dissertationem suam Italice, Hispanice et Latine, nam et in verbis aditialibus et in sermonibus mecum habitis, elegantissime lingua Latina ex tempore usus est. Patefecit enim linguam latinam per multa saecula per usum traditam esse, haud secus ac Comenius monebat: “audiendo, legendo, relegendo, imitationem manu et lingua temptando quam creberrume”. Addendast igitur haec defensio Latina ad theses Latine conscriptas vel pro tribunali Latine defensas, ut puta dissertationes Aloisiae Aguilar (Valentiae MMXV, de Varrone), G. Vindigni (Cataniae MMXVII, de Caesare) et R. Navarro (Hispali MMXVIII, de Augustino). Huc adde theses de methodis didascalicis, inter quas numerantur dissertationes E. Engelsing (Gadibus, Hispania, MMX), M. Ricucci (Vtini, Italia, MMXV). G. López de Lerma (Barcinoni, Hispania, MMXVI) et M.E. Lloyd (Londinii, Britannia, MMXVI).

Publicado en General | Deja un comentario

Vniversitas Studiorum Valentina Latine loquitur

Nuperrimis diebus opuscula Latine defensa sunt a Rayco García et Iosepho Sánchez, quorum opuscula, etiam Latine elegantissime conscripta, res sunt necessaria et ultimum periculum ad veniam, quae dicitur, docendi impetrandam. Itaque sunt iam vocandi “magistri”, quod periculum superaverunt, immo iudices opuscula aestimaverunt maximi ponderis et momenti (quod Hispanice “10” dicitur).

Raycus García Perdomo Veneris die defendit “De Bello Gallico: editio didascalica, nonnullis mutatis et praetermissis”, in quo opusculo:

 

 

 

 

  • eo modo excerpsit locos e Bello Gallico, ut narratio omnino congrueret neve quicquam officeret discipulis lyceorum quominus legerent et filum tenerent narrationis.

  • sic editionem adnotatiunculis in marginibus auxit, ut discipuli manu ducerentur.

  • tot exercitiis iisque variis locupletavit studium, ut grammaticam et narrationem ipsam corroborarent alumni.

Iosephus autem Sánchez Tarazaga verba fecit Latina pro tribunali de suo “Adire tamquam multorum hereditatem iuvat. Loci selecti: editio didascalica et exercitationes”. Selegerat Iosephus plurimos locos ex Gellio, ex Cicerone vel ex Phaedro eosque diversis explanationibus et exercitiis ornaverat. Discipuli in lyceis gustabunt exercebunt gaudebunt. Adibunt denique, Seneca monente, multorum hereditatem.

 

 

 

 

Hoc dici oportet, Iosephum Sánchez et Raycum García magnam operam navavisse a mense Decembri, fere cotidie se Latine scribendo dedisse, ut eleganter exararent opusculum. Finis coronat opus.

Publicado en General | Deja un comentario

De praefationibus Sallustianis. De indice bibliographico

Opus legere inspicere eoque gaudere iuvat, sane, sed etiam doctrina amplificandast per oculos aliorum, qui de Sallustio scripserunt. Velim igitur vos rogare, ut hunc indicem bibliographicum pervolutetis. Neque est mehercle silva densa atque aspera, immo decem tantum indicavi opera, quae praestabit legere his proximis diebus: La Penna, von Albrecht, Vallaurius… viri quidem doctissimi qui operam dederunt Sallustio eiusque nodos extricarunt omnes. Si quis vestrum plures voluerit laudationes, me adibit. Ceterum, diebus festis perfectis, mihi dabitis responsa ad interrogata quae inferius apposui: de praefationibus Sallustianis, alioquin iucundissimis!

Albrecht, M. von, Master of Roman Prose, From Cato to Apuleius, trad. ingl. N.Adkin, 1989

Albrecht, M. von, Historia de la literatura latina, Barcelona 1997

Ciruelo, J., Salustio: política e historiografía, Barcelona 1973

Hinojo, G., “Salustio” en Codoñer, C., Historia de la literatura latina, Madrid 1997, p. 280-292

Kraus, C.S. & Woodman, A.J., Latin Historians, Oxford 1997

La Penna, A., Sallustio e la “rivoluzione” romana, Milán 1968

McGushin, P., C. Sallustius Crispus. Bellum Catilinae. A Commentary, Lugduni Batavorum 1977

Segura Munguía, S., C.Salustio Crispo: Bellum Iugurthinum, Texto latino, estudio literario y notas, Madrid 1957

Syme, R., Sallust, Berkeley 1964

Vallaurii, Th., Historia critica litterarum latinarum, Augustae Taurinorum 1860 (https://books.google.it/books?id=aCIWAAAAYAAJ&dq=Historia%20critica%20litterarum%20Latinarum&pg=PA3#v=onepage&q&f=false)

 Responde ad interrogata:

 1. Lege praefationes Sallustii in Bello Catilinario et Bello Iugurthino. Scribe earum summarium.

 2. Quem ad finem scripsit Sallustius Bellum Iugurthinum?

 3. Saepe disserit de ambitione et corruptelis populi Romani. Distatne multum vita Sallustii a consiliis, quibus aspersit opus suum?

Publicado en General | Deja un comentario

Largiundo… ambiundo… De exercitiis et periodis hypotheticis

Denuo Sallustius nos docet de animis hominum in gratiam et favorem commutandis… ex maxumā invidiā! Quopacto? Pecuniā, muneribus, auro. Sic tansit, ut aiunt, gloria mundi. Iugurtha enim praecipit legatis, legati senatores corruptos muneribus explent, qui postremo in senatu nituntur ne gravius in Iugurtham consulatur… Neque videtur Iugurtha verbis illis Scipionis obtemperare… “periculose a paucis emi quod multorum esset”. Ecce vobis paravi exercitia in capitulum XIII, ut moris est, de re, de vocabulis, de Sallustii proprietatibus scribendi, cet. Ceterum en habetis adminiculum vel adumbrationem brevissimam PERIODORVM HYPOTHETICARVM, quam nuper aliis exemplis auximus in scholis. Vt diximus, enchiridia inspicite, quae paulo inferius olim indicavimus, nam Anglice, Hispanice, Gallice dilucide monstratur Syntaxis Latina.

Publicado en General | Deja un comentario

Quid Romani de Numidis?

Ecce, discipuli, locos subiciam quos Lunae die aggrediemur. Agitur de discrimine in quo, mortuo Micipsa, versabatur Hiempsal propter Iugurthae iram. Sed quid Romani de Numidis? Quid senatus? Quid de largitione de qua monuerat Scipio Iugurtham?

Publicado en General | Deja un comentario

Verba cum rebus coniungamus

Multa novissume fecimus eaque de vocabulis, de sintaxi, de dictionibus, de structuris, de genere scribendi… Neque ullum vestrum fugit nos haud semel REM ipsam attigisse, nam quid absurdius quam Sallustium aggredi quin rem tractemus? Nonne sunt verba cum rebus coniungenda? Nonne nos alloquitur Sallustius, praeterquam quod dicit de bello? Quid dixit de amicitia? Quid exaravit de virtute? Quidnam de bono honestoque? Tractemus grammaticam, tractemus quoque rem. Itaque, ut hodie diximus in scholis, vos moneo obtestorque uti ex proximis sententiis, quas legimus, depromatis tres atque bini disputetis de re quam Sallustius attingit in opere suo. Aperite quid censeatis, utrum quando etiam vos haec experti sitis, utrum Sallustio consentiatis necne… Lunae proximo die, qui dies erit XIII, rogabo uti mihi praebeatis vestram exercitationem scribendi, quam quidem iam aveo legere.

  1. Cum omnis gloriā anteiret, omnibus tamen carus ese (cap. VI) / gloriā invidiam vicisti (cap. X)
  2. Plurimum facere, minimum ipse de se loqui (cap. VI)
  3. Proelio strenuus erat et bonus consilio, quorum alterum ex providentiā timorem, alterum ex audaciā temeritatem afferre plerumque solet (cap. VII)
  4. Romae omnia venalia ese (cap. VIII)
  5. En habes virum dignum te atque avo suo Massinissa (cap. IX)
  6. Non exercitus neque thesauri praesidia regni sunt, verum amici, quos neque armis cogere neque auro parare queas: officio et fide pariuntur (cap. X)
  7. Nam concordiā parvae res crescunt, discordiā maximae dilabuntur (cap. X)
  8. In omni certamine qui opulentior est, etiam si accipit iniuriam, tamen, quia plus potest, facere videtur (cap. X)
Publicado en General | Deja un comentario

Primum Latine balbutire, dein Latine loqui

Capitulum VII BELLI IVGVRTHINI rimati sumus nuper in scholis. Ecce exercitia Iovis die proximo corrigenda. In quibus quaestiones reperietis de grammatica, de vocabulis, de re ipsa, de genere scribendi Sallustii… Multa enim sunt, nam locupletissimus est Sallustius auctor! Ceterum laudo discipulas discipulosque qui saepius in dies Latine respondent et Latine audent loqui et scribere. Comenium igitur sequamur: primum Latine balbutire, dein Latine loqui!

Resultado de imagen de comenius

Publicado en General | 1 comentario

A facillimis ordiamur! First Latin Reader

Haud semel discipuli vel amici, cupidi auctores Latine expedite legendi, me interrogaverunt unde ingrediantur. Non agitur me dius fidius de Horatio ab initio legendo sine ulla difficultate! Ipse saepe consisto, dum Góngora Hispanum vel Quevedo lego. Quin a facillimis ordiamur? Quin aggrediamur fabulas faciles, dein difficiliores, denique auctores? Cur semper-identidem-nonnisi convertimus? Si semper convertimus, periti fimus convertendi, non legendi, neque umquam legemus, nisi primum converterimus: semper egebimus conversione. Quando legemus, sic exercitati neque ullo alio modo, orationem Ciceronis, comoediam Plautinam, epistulam Senecae, nisi in lingua vulgari? Multa nunc praetermittam, ne sim taediosus. Iustus Bailey nuper dilucide explanavit Anglice. Convertere non est legere. Atque Lingua Latina sane legi potest. Qua de causa non abs re mihi videtur vobis vehementer suadere ut LEGATIS (non dixi mehercle “convertatis”) fabulas rerum gestarum Romanarum in libro First Latin Reader. Legite, legite, legite. Iuvabit, quod sane plerasque fabulas fortasse novistis (agitur enim de rebus gestis Romanis). Magno auxilio erit vobis!

Publicado en General | Deja un comentario

Plurimum facere, minimum ipse de se loqui

Ecce Exercitia capituli VI Belli Iugurthini, quae exercitia syntaxim complectuntur, quaestiones de loco ipso atque usum vocabulorum quibus Sallustius utitur. Quae omnia nuper in scholis tractavimus. Atque placet perpendere utrum prosit plerumque de nobis ipsis loqui an potius plurimum facere, namque hanc virturtem Iugurthae Sallustius effert: plurimum facere, minimum ipse de se loqui

Publicado en General | Deja un comentario